پایاننامه مهندسی معماری طراحی مرکز گردهمایی تعاملات فرهنگی گفتگومداری

۱۴۰ هزار تومان ۱۱۰ هزار تومان
افزودن به سبد خرید

جهت خرید و دانلود پایاننامه مهندسی معماری طراحی مرکز گردهمایی تعاملات فرهنگی گفتگومداری روی لینک افزودن به سبد خرید یا ایمیل زیر در ارتباط باشید

sellthesis@gmail.com


رساله کارشناسی ارشد مهندسی معماری طراحی مرکز گردهمایی و تعاملات فرهنگی با رویکرد گفتگومداری


پایاننامه مهندسی معماری طراحی مرکز گردهمایی تعاملات فرهنگی گفتگومداری


چکیده:

فرهنگ‌ هر ملت‌، شناسنامه‌ي‌ آن ملت‌ و تمدن‌ هر عصر هويتنامه‌ي‌ آن‌ عصر به‌ شمار مي‌رود و دلیل اصلی ضرورت‌ هم‌ زيستي‌ فرهنگ‌ها، لزوم‌ زيست‌ اجتماعي‌ آحاد بشري‌ است‌ و گفتگو راهیست برای ترک مخاصمه و رسیدن به مفاهمه و همدلی. مضرات عدم این گفتگو و تعامل نیز تمامیت‌ خواهي‌، برتري‌جويي‌ و توسعه‌طلبي‌ برخي‌ تمدن‌ها و فرهنگ‌ها که بزرگ‌ترين‌ مانع‌ زيست‌ صلح‌آميز جوامع‌ بشري است‌، میباشد. مسائل امروز جهان، جنگهای موجود و حتی مسائل داخلی کشور خودمان ایران ناشی از همین عدم تعامل و گفتگو و همدلی بین ادیان، مذاهب، فرهنگها و تمدنهای مختلف است. از دیگر سو، شهر قم شهریست مهاجر پذیر از اقوام مختلف ایرانی و همچنین دارای دانشجویان خارجی از سراسر دنیا با تفاوت های عمیق فکری-فرهنگی زیاد. این خصوصیت شهر نیاز فراوانی به گفتگو و رسیدن به همدلی یا حداقل نزدیکی نظرات دارد که تخلیه شدن افکار در حین گفتگو سبب تلطیف روحیه شهر، آرامش روانی بیشتر در شهر، ایجاد روحیه انعطاف پذیری و انتقاد پذیری بیشتر میشود. در این رساله راهکار “گفتگو” جهت بهبود عملکرد مراکز گردهمایی فرهنگی، تحلیل میشود و با استفاده از تعریف مفاهیم گردهمایی و گفتگو و تعامل و فرهنگ، به درک روشنی از تاثیر این مقولات بر هم و بر معماری میرسیم و سپس با بررسی روابط بین انسان با محیط مصنوع به این پرسش پاسخ میدهد که فرهنگ و عناصر محیطی چگونه میتوانند در شکل گیری تعاملات اجتماعی و اشاعه فرهنگ موثر باشند. سپس معنای معمارانه تاثیر این عناصر بر ساخت فضایی منطبق بر ویژگیهای عمومی گفتگو را از این پژوهش استنباط کرده به آن تجسد می بخشیم. آنچه در این روند بیش از همه مورد توجه قرار گرفت، مبانی معماری ایرانی و شیوه های انتقال معانی از طریق تجسد بخشی به مفاهیم عالیه بصورت غیر مستقیم خصوصا از طریق هندسه مقدس بوده است که در طرح نیز پیاده شد. بنابراین روش تحقیق عبارتست از مطالعه اسنادی، توصیفی و میدانی.


فهرست مطالب

چکیده
1. شناخت
1-1- مسئله
1-1-1- بیان مسئله 2
1-1-2- سوالات تحقیق 3
1-1-3- اهداف و فرضیه های تحقیق 3
1-1-4- ضرورت طرح 3
1-1-5- مروری بر تحقیقات انجام شده 6
1-1-6- روند تحقیق 7

1-2- تعاریف، ریشه ها، سوابق
1-2-1- گردهم آیی 8
1-2-2-گفتگو 11
1-2-3- فرهنگ 14
1-2-4- هویت 22
1-2-5- محیط 23
1-2-6- فضا 25
1-2-7- فرم 27
1-2-8- زمان 30
1-2-9- معماری ایران 31
1-3- نتیجه گیری 33

2. مبانی نظری
2-1- مباني فرهنگ ايران و تاثير آن بر معماري 35
2-1-1- مفهوم سیر از ظاهر به باطن در معماری ایران 37
2-2- نحوه ابراز افکار و اندیشه ها با هندسه 38
2-2-1- هندسه 38
2-2-2- هندسه مقدس: استعاره نظم جهانی 40
2-2-3- هندسه در معماری ایرانی 40
2-2-4- تناسب زرّین (طلایی) 42
2-2-5- رشد فراگستر و آفرینش مارپیچها 45
2-3- امر قدسی و تجلی آن در تقدس بخشی به فضای معماری 49
2-3-1- مفهوم امر قدسی 50
2-3-2- الوهیت 51
2-3-3- شیوه های تجلی امر قدسی در هنر معماری 52
2-4- کاربرد رنگ، اعداد و اسطوره ها در معماری 53
2-4-1- رنگ در معماری 53
2-4-2- اسطوره و صورتهای سمبولیک 54
2-4-3- متافیزیک صورت های سمبولیک 55
2-4-4- رنگ و نور 55
2-5- زمان و رابطه آن با پویایی در فضای معماری 56
2-5-1- حرکت از نگاه فلسفه 56
2-5-2- حرکت از دیدگاه معماری 56
2-5-3- عناصر القا کننده حرکت در معماری 57
2-6- گفتگوی میان فرهنگها 59
2-6-1- شاخصهاي ارتباطات ميان فرهنگي 59
2-6-2- ویژگیهای عمومی لازم جهت گفتگو مداری 60
2-7- محیط و تاثیر مولفه های آن بر معماری 60
2-7-1- ویژگیهای عمومی پاسخ دهی محیط جمعی 61
2-7-2- استنتاج نتایج پاسخ دهی محیط بر حسب ویژگیهای گفتگومداری 62

3. تحلیل نمونه ها
3-1- پیشینه مراکز فرهنگی در برخی از کشورهای جهان 64
3-2- پیشینه ی مراکز فرهنگی در ایران 67
3-3- بررسی نمونه های موردی فرهنگسرا( ایرانی ) 68
 3-3-1- فرهنگسرای نیاوران 68
3-3-2- مركز بين المللي فرهنگي اصفهان 75
3-3-3- مرکز فرهنگی دزفول 76
3-4- بررسی نمونه فرهنگسرای خارجی 77
3-4-1- مرکز فرهنگی تی جی بائو 77
3-5- نتیجه گیری 81

4. مطالعات جغرافیایی، جمعیتی، اقلیمی شهر قم
4-1- حدود طبیعی استان 83
4-2- جغرافیای طبیعی استان 83
4-3- اقلیم استان و تاثیر آن بر ساختمان 84
4-3-1- بارش 84
4-3-2- دما 85
4-3-3- باد 87
4-3-4 – انتخاب جهت مناسب ساختمانها 87
4-4- نتایج و پیشنهادات کلی 88
4-4-1- جدول نتیجه گیری 89
4-4-2- راهکارهای طراحی اقلیمی استفاده شده در طرح 90

5. نتایج حاصل از پژوهش
5-1- راهکارهای طراحی 92
5-1-1- معیارهای طراحی 92
5-2- نظام طراحی 92
5-3-معنای معمارانه مفاهیم گفتگوی فرهنگی در قالب طراحی مرکز همایش و گفتگوی فرهنگی 93
5-4- فضاهای مورد نیاز 94
5-4-1- گفتگو 95
5-4-2- فضای اداری 96
5-4-3- فضاهای تاسیساتی 96
5-4-4- فضای عرضه محصولات فرهنگی 96
5-4-5- فضای آموزشی 96
5-4-6- فضای خدمات عمومی 96
5-5- طراحی فضاها
5-5-1- فضای گفتگو 96
5-5-2- فضای اداری 101
5-5-3- فضاهای تاسیساتی 102
5-5-4- فضای عرضه محصولات فرهنگی 102
5-5-5- فضای آموزشی 102
5-5-6- فضای خدمات عمومی 102

6. تحلیل سایت
6-1- مطالعات میدانی 104
6-1-1- موقعیت کلی سایت در شهر 104
6-1-2- کاربری اراضی 105
6-1-3- دید و منظر سایت 105
6-1-4- همسایگی سایت 106
6-1-5- وضعیت ترافیک و خیابانهای اطراف 106
6-1-6- دسترسیها به و از سایت 107
6-2- تحلیل اقلیم سایت 108
6-3- مکانیابی طرح 108

7. روند طراحی و توجیه طرح
7-1- روند طراحی 110
7-1-1-آلترناتیوها 110
7-1-2- حجم اولیه 110
7-1-3- رسیدن به هندسه کار 111
7-2- مبانی نظری 112
7-3- معرفی طرح 114
7-3-1- سازه 114
7-3-2- تاسیسات 115
7-3-3- تمهیدات زلزله 115
7-3-4- تمهیدات ویژه سالمندان و معلولین 115
7-3-5- تمهیدات آکوستیکی 116
7-3-6-تمهیدات اقلیمی 117
منابع و ماخذ


تاریخچه گردهمایی ها و کنفرانس ها

برای پی بردن به فراگردها و مفاهیم کلیدی گردهمایی های امروزی، بررسی ریشه های تاریخی آن مهم خواهد بود. برخی از پژوهشگران سابقه ی اولین گردهمایی رسمی را به حدود پنج هزار سال قبل از میلاد حضرت مسیح (ع) نسبت می دهند که سومری های باستان، با هم اندیشی مهتران اقوام، ثبت و ضبط و مکاتبه های اداری و تجاری خود را در جلسه هایی مدون، ارائه می کردند و پیشنهادهای خود در رشد و شکوفایی اقوام را به خرد جمعی می سپردند. برخی دیگر از زمینه های این گونه هم اندیشی را می توان با بررسی مواردی نظیر طراحی و مهندسی ساخت اهرام ثلاثه ی مصر، شیو ه ی کنترل و ارتباطات در امپراتوری روم باستان و چهارچوب قانونی تجارت در ونیز قرن چهاردهم پی گرفت. سابقه ی تاریخی اولین هم اندیشی های علمی با رویکرد اهمیت به خرد جمعی در ایران باستان به دوران کوروش کبیر باز می گردد که با دعوت از بزرگان ایران زمین به مطالعه ی حرکت سنجی و تشخیص ضرورت توجه به روابط انسانی، طراحی جا و مکان و مدیریت مواد پرداخت. سیر تاریخی دولت ها نشان دهنده ی این است که همواره نخبگان و اندیشمندان علمی در هر حکومتی با برگزاری این گونه نشست ها و با اعتقاد به خردگرایی اجتماعی، راه کارهای خود را در بهبود شرایط وقت و مدیریت بحران، به مشورت می گذاشتند که این رویکرد در دوران معاصر ما و با توجه به عطش نسل جدید بشری در دستیابی به بیکرانه های علم، قالب گردهمایی ها، سمینارها و کنفرانس ها را به خود گرفته است که با توجه به موضوع مطروحه فرم و چهارچوب خاص و تعریف شده ای را به خود اختصاص می دهد.

تعریف فرهنگ

میتوان گفت فرهنگ، واژه‌ای است درباره شیوه زندگی مردم؛ به معنی روشی که مردم کارها را انجام می‌دهند. گروه‌های متفاوت مردم ممکن است که فرهنگ‌های متفاوتی داشته باشند. فرهنگ به وسیله آموزش، به نسل بعدی منتقل می‌شود؛ در حالی که ژنتیک به وسیله وراثت منتقل می‌شود. هر منطقه از هر کشوری می‌تواند فرهنگی متفاوتی با دیگر مناطق آن کشور داشته باشد. فرهنگ(culture) از جمله مفاهیمی است که با وجود بحث‌های بسیار درباره آن، همچنان اجماعی بر سر تعریف آن صورت نگرفته است. تو گویی مفهوم فرهنگ از جمله مفاهیم سهل و ممتنع است. سهل از آن جهت که هر فرد مفهومی از آن را در ذهن خود دارد و در مقام سخن می‌تواند مقصود خود را بیان کند، ولی ممتنع از آن نظر است که در مقام ارائه تعریف جامع و دقیق منطقی، تشتت آراء وجود داشته و در نتیجه حصول تعریفی که همگان بر آن اجماع داشته باشند به نظر امکان‌پذیر نیست.

رابطه هویت و فرهنگ در معماری

– جنكنز معماري و هويت آن را به عنوان شكلي از فرهنگ مطرح مي كند.
– روابط پيچيده معماري و هويت انساني در تطور تدريجي تبادلات فرهنگي پيدا مي شود. مثلا معماري مستعمراتي،نتيجه فرايندي است كه باآن ملتي،محيطي آشنا را درمكاني ناآشنا و بيگانه از نو خلق مي كند و بدين سان بخشي از هويتشان را كه همان معماريشان بوده است حفظ كرده اند.

تعامل فرهنگ و فضا

معیارهای متفاوت و زیادی را برای ارزیابی فرهنگها در نقاط متنوع در نظر گرفته می شود، معیارها می توانند بر اساس، طرحواره ها و تصاویر ذهنی، آداب زندگی و آداب اجتماعی، مذهب و غیره شکل بگیرند، اما آنچه که حائز اهمیت هست، سبک معماری و فضایی است که افراد در درون آن زندگی می کنند. با مطالعه معماری جوامع گوناگون می توان به فهم فرهنگِ آن جوامع دست یافت؛ چرا که یک فضا و بنای ساخته شده ماحصل ذهن یک معمار هست. معماری،حاصل ذهن پیاده شده ی معمار هست و این ذهنیت با توجه به فرهنگ آن جامعه شکل گرفته شده است. فضاهای گوناگون و شاید متفاوت از طریق تعاملات انسانی با هم در ارتباط قرار می گیرند و بر یکدیگر مؤثر واقع می شوند. فضا به عنوان بستر، در موقعیت های گوناگون، فرهنگ خاص خود را در بر دارد. انسان ها فرهنگ ها را منتقل می کنند و سبب تغییر در فضاها و تغییر در شیوه زندگی خود و دیگران می شوند. هر اقلیم و موقعیت جغرافیایی فرهنگ خاص خود را دارد و به تبعیت از آن، فضا و مکان خاص خود را نیز می طلبد. معماران در گذشته در ساختن فضا و مکان،توجه بسیاری به محیط، اقلیم و موقعیت جغرافیایی و همچنین فرهنگ می نمودند. از اینرو، فضای ساخته شده بیشترین کارایی و کمترین مشکل را برای استفاده کنندگان خود، در بر می داشت. اما آنچه که امروزه، شاهد آن هستیم، توجه بیش از حد به ظاهرِ فضا، مکان و ساختمان هست. یا به عبارت دیگر، مجلل بودن و شیک بودن نمای بیرونی بیشتر از کارایی و هماهنگی فضا با فرهنگ ساکنین مورد توجه قرار می گیرد.

عوامل موثر در شكل گيري صورت فضاهاي معماري

عوامل محيطي:
– اقليم – محيط طبيعي – محيط مصنوعي
عوامل كاركردي :
– الگوهاي رفتاري و ويژگي‌هاي فضايي فعاليت‌ها
– تكنولوژي و ابزارهاي زيست
عوامل فرهنگي :
– فرهنگ و الگوهاي پايدار – زيبايي، مد وسليقه – ابداع و خلاقيت از ميان عوامل بالا عوامل تاريخي- زماني و محيطي- فرهنگي نقش مهمي ايفاء مي‌كنند.

عوامل فرهنگي موثر در شكل گيري فضاي معماري

انسان در آفرينش هر فضاي زيستي وحتي ابزارآلات سعي دارد درمرحله نخست به سودمندي‌هاي مادي، ملموس و كاركردي آن بپردازد. اما در صورت امكان به جنبه‌هاي هنري و فرهنگي فضا يا پديده‌اي كه خلق مي‌كند توجه دارد و سعي مي كند كه اثر يا فضا زيبا باشد. خواسته و معيارهاي زيبايي شناختي انسان ثابت نيست و به همين علت آفرينش آثار و صورتهاي بديع نيز در همه هنرها همواره ادامه خواهد يافت و در اين ميان برخي الگوها پايدارتر از سايرين است. سطوح و لايه‌‌هاي گوناگون ارزشهاي زيبايي شناختي را مي توان به سه گروه طبقه بندي كرد :
1) صورتها و ارزشهاي پايدار و كهن
2) ارزشها و صورتهاي نيمه پايدار و سبك
3) ارزشها و صورتهاي زودگذر يا مد

کاربرد رنگ در معماری

دیدگاه نقد اسطوره گرا، علی رغم روبرو شدن با مخالفت هایی که طی قرون جدید با ادعای دروغین و غیر واقعی بودن آنها به همراه داشته، با پدیدار گشتن روانکاوی عمقی و توجه فروید و یونگ به عنوان موسسان بزرگ این مکتب به افسانه ها، رویاها، اقوام کهن و… طلیعه ای نو را در نمایاندن اساطیر نوید میدهد و بدین ترتیب در پی اثبات تئوری تاریخ مقدس همگام با ناخودآگاه جمعی یونگ، مصادیق و نمونه هایی در طول تاریخ بشری جستجو شده اند که از نسلی به نسل دیگر منتقل شده و یک صورت سمبلیک (الگوی کهن) را بوجود آورده اند. قبل از پرداختن به مقوله رنگ به عنوان یک سمبولیک در معماری این سوال مطرح است که یک صورت یا فرم سمبولیک چیست؟ ارنست کاسیرر فرم یا صورت سمبلیک را گونه ای انرژی روح میداند که از طریق آن محتوی دهنی معنی با نشانه ای محسوس و ملموس مرتبط است.

کاربرد اعداد اسطوره ای و رنگها در معماری

عدد یکی از مضامین صوری است که بر ساختار جهان اسطوره حاکم است. در سیستم شناخت تئوریک کاسیرر، عدد حلقه رابط مهمی است که میتواند در مورد گوناگون ترین و نامشابه ترین محتویات به کار رود و از این طریق آنها را به وحدت مفهومی برساند.
در سمبولیسم رنگها، سه چهار وهفت، دارای جوهریت اسطوره ای-دینی هستند. ازین دیدگاه سه بعنوان عدد و به عنوان مثلث در هندسه، معرف بنیادی از روح جان و جسم است که تمامی مخلوقات را بوجود می آورد و چهار (چهار رنگ که عبارتند از رنگهای اولیه در چشم) نمایانگر مربع در هندسه و همچنین کیفیات تاثیرگذار طبیعت (گرما، سرما، رطوبت، خورشید) کیفیات تاثیرگذار فصول سال، کیفیات تاثیر پذیر ماده(آتش، آب، هوا، خاک)، چهار جهت اصلی و نمونه هایی ازین دست که پیامد آن، عدد زوج چهار که مونث است، به همراه سه، اصل مذکر،هفت را که رمز کمال مطلق است پدیدار میکنند. این اعداد دارای تجلیات مختلفی در معماری نیز هستند که همراه با دیگر مضامین اسطوره ای است.

پیشینه فرهنگسرا در یونان و روم

هنگام گفتگو درباره ی فضاهای فرهنگی و تفریحی اغلب حضور در چنین فضاهایی برای پرکردن اوقات فراغت را پدیده ای نسبتاً مدرن می پندارند و آن را محصول تحولات صنعتی اواخر قرن نوزدهم واوایل قرن بیستم وبه تبع آن کاهش ساعات کار می دانند.اما درطول تاریخ، حضور در چنین فضاهایی بخشی ازفعالیتهای آگاهانه انسان در جوامع بشری ازجشن های المپیا در یونان و تماشای گلادیاتورهای رومی گرفته تا فستیوالها، مراسم مذهبی وآیینی،کنسرتها،اپرا، سینما،و… بوده است. بنابراین،ریشه ی تاریخی این فعالیتهاوفضاهای مربوطه به آنهادرغرب را بایددرجشنها ونمایش های یونان باستان جست وجوکرد. هرچندکه جشن های آیینی ریشه ای قدیمی تردارد، اولین نمونه ی نظام یافته جشن-به مثابه ی یک فعالیت اجتماعی-متعلق به یونان باستان است. البته یونانیان علاوه بر جشن های مختلف، نمایش را نیزبسیارارزشمند میدانستند وآن را نه فقط یک سرگرمی بلکه بزرگداشتی شاعرانه وهنرمندانه از اعتقادات عمیق مذهبی واجتماعی قلمداد می کردند. تماشاخانه های(تئاتر) یونان در دامنه تپه ها ساخته می شد،شیب دامنه فضای لازم برای نشستن تماشاگران وگودترین نقطه محل برگزاری برنامه ها بود. معماری تماشاخانه ها پس ازیونان در روم تداوم یافت. عقیده بر این است که رومیها ساختاربومی مشخصی برای آن نداشتندوآن را ازمعماری یونان اقتباس کرده وبا تمایلات وعلایق خود تغییرداده اند وتا قبل ازآن، ازسازه های چوبی موقت برای برگزاری چنین برنامه هایی استفاده می کردند

پیشینه مراکز فرهنگی در ایران

اگر بخواهیم به طور کلی به موضوع فرهنگ ایران نگرشی داشته باشیم، شاید بتوان نخستین مساجد،حسینیه ها ومیدان ها را به عنوان فرهنگسرا وفرهنگستان های اولیه نامید.مراکزمحله وفضاهای مذهبی خود به عنوان مکانی درجهت رشد وتوسعه ی مذهب وفرهنگ، نقش موثرتری داشته اند.در این خصوص احداث ساختمان تکیه ی دولت که به دستورناصرالدین شاه درسمت جنوب تالار الماس در سال1285 ه-ق آغاز شد را می توان اولین بنای مذهبی وبه نوعی فرهنگی در ایران است که تحت تاثیر آمفی تئاترهای فرنگی بنیان نهاده شد.قرارداشتن غرفه های خواص جهت تماشای مراسم در اطراف صحنه وشکل مدور گونه ی تکیه ی دولت، در معماری سنتی ایران سابقه نداشته و این نوع طراحی به سالن های اجرای نمایش واپرا در فرانسه نظیر سالن اپرای پلیتر وسالن خانه ی اپرای پاریس شباهت زیادی دارد.در این تکیه محل نمایش واجرای مراسم در فضای میانی بنا بوده که حضاروتماشاچیان در گرداگرد سکوی وسط وافراد متشخص در غرفه های داخل بنا مراسم را تماشا می کردند.به مرور زمان فکرجدا کردن عملکردها مد نظر قرار گرفت و فضاهای فرهنگی –آموزشی در مجموعه هایی جدا از هم تعریف شد.به طور کلی می توان گفت که فرهنگستان به عنوان یکی از پیامدهای قرن سیزدهم،درطی دوران های مختلف، به عنوان یک فضای زیر بنایی در اشاعه ی فرهنگ ایران فعالیت می نمود.فعالیتهای فرهنگی وهنری در دوره ی پهلوی اول،بعدتازه ای به خود گرفت.آنچه قبل از آن ودر دوره ی قاجاربه عنوان فعالیت های هنری ویا فرهنگی انجام می گرفت،هیچ گاه یک قالب منسجم سیستماتیک دنبال نشد واصولاً فعالیتی کلاسیک و وسیع درنقش یک تشکیلات فرهنگی وهنری به وقوع نپیوست.

مرور

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.