پایاننامه ارشد کامپیوتر مراحل اطلاع‌یابی اینترنتی مطابق مدل الیس

۱۱۵ هزار تومان ۸۵ هزار تومان
افزودن به سبد خرید

جهت خرید و دانلود پایاننامه ارشد کامپیوتر مراحل اطلاع‌یابی اينترنتي مطابق مدل الیس روی دکمه افزودن به سبد خرید کلیک و یا با ایمیل زیر در ارتباط باشید

sellthesis@gmail.com


پایان نامه کارشناسی ارشد نرم افزار کامپیوتر مراحل اطلاع‌یابی اينترنتي مطابق با مدل الیس


پایاننامه ارشد کامپیوتر مراحل اطلاع‌یابی اينترنتي مطابق مدل الیس


چکیده:

هدف این پژوهش بررسی رویکردهای به‌کار گرفته توسط اعضای هیأت علمی دانشکده فنی‌و‌مهندسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد در هر یک از مراحل اطلاع‌یابی اينترنتي مطابق با مدل الیس است. روش پژوهش، پیمایشی و از نوع کاربردی و ابزار پژوهش، پرسشنامه‌ای محقق‌ساخته بر اساس شش ویژگی مدل رفتار اطلاع‌یابی الیس است. ویژگی‌های شروع، پیوندیابی، مرور، تمایزیابی، نظارت و استخراج که برای هر یک، گویه‌هایی طراحی و به پرسش گذاشته شد. از بین جامعه آماری 116 نفری اعضای هیأت علمی، تعداد 67 نفر(شامل 4 زن و 63 مرد) به پرسشنامه‌های ارسالی پاسخ دادند.
سوال اصلی این پژوهش، پرسش از تطابق رفتار اطلاع‌یابی اینترنتی جامعه پژوهش با الگوی رفتار اطلاع‌یابی الیس است. نتایج بدست آمده نشان داد که این تطابق برقرار بوده و يافته‌ها قويّاً آنرا تأييد و رویکردهای بکار گرفته شده توسط جامعه پژوهش منطبق بر ویژگی‌های رفتار اطلاع‌یابی الیس مي‌باشد. نتايج حاكي از تطابق بيش از 60 درصدي در سطح معني‌داري 5% و حتي 1% است. این یعنی جامعه پژوهش از مدل و الگویی نادانسته اما پذیرفته‌شده در رفتار اطلاع‌یابی اینترنتی تبعیت می‌کند و مبیّن رفتارها و رویکردهای هدفمند برای موفقیت در جستجوی اینترنتی و حصول به منابع و مدارک است. اطلاع از زمینه کلی نیازهای اطلاعاتی در ابتدای جستجو با نرخ 98 درصد موافق در مقابل 1 درصد مخالف، بررسی و مطالعه مرتب مجلات و کتاب‌های الکترونیکی با نرخ 49 درصد موافق در مقابل 19 درصد مخالف، آشنائی با معیارهای ارزیابی منابع و ملاک‌های اعتبار با نرخ 61 درصد در مقابل 16 درصد مخالف، استفاده از موتورهای جستجوی عمومی با نرخ 96 درصد در مقابل 2 درصد مخالف، استفاده از موتورهای جستجوی تخصصی با نرخ 66 درصد در مقابل 13 درصد مخالف، موفقیت در نائل شدن به هدف در جستجوی اینترنتی با نرخ 83 درصد در مقابل 4 درصد مخالف، داشتن بایگانی منظم از اطلاعات در صندوق پست الکترونیکی با نرخ 50 درصد در مقابل 37 درصد مخالف، گرایش به تهیه چاپ از اسناد و مدارک یافته شده در جستجوی اینترنتی با نرخ 49 درصد در مقابل 29 درصد مخالف از برخی آگاهی‌های فرعی پژوهش حاضر می‌باشد.

کلمات کلیدی: رفتار اطلاع‌یابی، رفتار اطلاع‌یابی اینترنتی، اطلاع‌یابی، اعضای هیأت علمی، مدل رفتار اطلاع‌یابی الیس


فهرست مطالب

چکیده    3

فصل اول: کلیات تحقیق    4
1-1. مقدمه    5
1-2. بیان مسئله    6
1-3. اهمیت پژوهش    7
1-4. اهداف پژوهش    8
1-4-1. اهداف اصلی:    8
1-4-2. اهداف فرعی:    8
1-5. سوالات پژوهش:    9
1-5-1. سوال اصلی:    9
1-5-2. سوالات فرعي:    9
1-6. متغیرهای پژوهش:    9
1-7. تعاریف مفهومی و تعاریف عملیاتی    10
1-7-1. تعاریف مفهومی:    10
1-7-2. تعاریف عملیاتی:    10

فصل دوم: مبانی نظری و پیشینه‌ي تحقیق    11
2-1. مبانی نظری    12
2-1-1. اطلاع‏یابی    12
2-1-2. رفتار اطلاع‌یابی    12
2-1-3. سابقه تاریخی مفهوم رفتار اطلاع‏یابی    13
2-1-4. مهمترین مدل‌های رفتار اطلاع‌یابی    15
2-1-4-1. الگوی اطلاع‌یابی ویلسون:    15
2-1-4-2. مدل فرآیند جستجوی کولثاو:    15
2-1-4-3. مدل معناداری دروین:    16
2-1-4-4. الگوی اطلاع‌یابی بلکین:    17
2-1-4-5. الگوهای رفتار اطلاع‌یابی در وب:    17
2-1-4-6. مدل رفتار اطلاع‌یابی الیس    19
2-2. پیشینه‌ی پژوهش    25
2-2-1. مطالعات انجام شده در ایران:    25
2-2-2. مطالعات انجام شده در خارج از کشور:    27
2-2-3. نتیجه‌گیری    29

فصل سوم: روش پژوهش    30
3-1. نوع پژوهش:    31
3-2. جامعه پژوهش:    31
3-3. نمونه پژوهش:    31
3-4. حجم نمونه و روش محاسبه آن:    31
3-5. ابزار گردآوری اطلاعات:    32
3-6. روایی و پایایی ابزار گردآوری اطلاعات (داده‌ها):    33
3-6-1. روایی:    33
3-6-2. پایایی:    34
3-7. روش گردآوری اطلاعات (داده‌ها):    35
3-8. روش تجزیه و تحلیل داده‌ها:    36
3-9. محدودیت‌های پژوهش:    36

فصل چهارم: یافته‌های پژوهش و روش‌های آماری و تجزیه و تحلیل مشاهدات    37
4-1. مقدمه    38
۲.۴. توصیف یافته‌هاي جمعيت‌شناختي:    38
۳.۴. توصیف یافته‌ها در جامعه مورد بررسی:    41

فصل پنجم: بحث و نتیجه‌گیری    64
5-1. بحث    65
5-2. نتيجه‌گيري    66
5-3. پيشنهادات    71
5-4. پیشنهادها برای پژوهش‌های بعدی:    72
پیوست    73
فهرست منابع    80


الگوهای رفتار اطلاع‌یابی در وب

به اعتقاد چو و همكارانش (1998)، بر خلاف روند رو به رشد وب، ‌تاكنون بررسي اندكي در مورد اطلاع‌يابي در وب انجام شده است. يكي از دلايل اين امر،‌ دشواري جمع‌آوري داده‌هاي كامل براي توصيف جلسات مرور وب است (–، 1385). مهو و تيبو (2003) طي پژوهشي، بر اساس مدل اليس، رفتار اطلاع‌يابي دانشمندان علوم اجتماعي در وب را مدل‌سازي كردند. در اين پژوهش، مدل اليس تأييد شد، اما توصيفي كاملتر از فرايند اطلاع‌يابي ارائه گرديد. در اين مدل، علاوه بر ويژگي‌هاي مدل اليس، سه ويژگي اضافي گنجانده شده است كه عبارتند از؛ دسترسي،‌ شبكه‌سازي، تأييد و مديريت اطلاعات. هر چند همه اين ويژگي‌هاي جديد، فعاليت‌هاي جستجو و گردآوري اطلاعات نيستند، اما وظايفي هستند كه نقش چشمگيري در افزايش بازيابي اطلاعات و تسهيل پژوهش‌ها دارند (–، 1385).

مدل رفتار اطلاع‌یابی الیس

مدلي كه توسط فردي به نام اليس براي اولين بار بر روي پژوهشگران دانشگاهي علوم اجتماعي در شش مشخصه و ويژگي؛ شروع، پيونديابي، مرور، تمايز، بازبيني و استخراج مورد آزمون و بررسي قرار گرفت. الیس الگوهای رفتار اطلاع‏یابی دانشگاهی را بررسی کرده است. او به جای «مراحل» اطلاع‏یابی ترجیحاً اصطلاح «ویژگی» را به کار می‏برد (یارولین و ویلسون، 2003)و معتقد است كه هر يك از جستجوگران با توجه به تجربيات، دانش، نياز اطلاعاتي و سطح توقعات خود در هر يك از اين مراحل با سطح متفاوتي از دقت و توجه عمل مي‌كند و در نهايت اين جستجوگر است كه بر اساس نياز خاص خود به انتخاب و گردآوري اطلاعات دست مي‌زند و با استناد به همين اصل، مدلي را براي رفتار اطلاع‌يابي جستجوگران پيشنهاد مي‌كند. با وجود اين، وي اذعان مي‌دارد كه اين مدل بيشتر در محيط‏هايي بسته‌ همچون پايگاه‏هاي اطلاعاتي كه عمدتاً از ابزارهاي ويژه‌اي همچون واژگان‌ كنترل‏شده استفاده مي‌كنند، قابل‏اجرا و استفاده است(–، 1385). الیس ابتدا به شناسایی ویژگی‏های مشترک رفتار اطلاع‏یابی پژوهشگران در علوم اجتماعی پرداخت و مدلی با 6 ویژگی عمومی عرضه کرد. سپس با مطالعه رفتار پژوهشگران دانشگاهی حوزه علوم، این مدل مورد پالایش قرار گرفت و رده‏ها یا رده‏های فرعی وارسی و به آن اضافه شد (– و همکاران، 1993).

پیوندیابی

منظور ردیابی منابع معتبر مورد استناد در پانویس‏ها یا ارجاعات منابع و به بیان دیگر شبکه استنادی میان منابع است. پیوندیابی اغلب به منظور شناسایی منابع جدید اطلاعاتی یا نیازهای اطلاعاتی جدید و ارضای این نیازها مورد استفاده قرار می‏گیرد و معمولاً از طریق دنبال کردن ارجاعات به‏دست آمده از مطالعه و تماس‏های شخصی به انجام می‏رسد. تصمیم به پیگیری استنادها، به عواملی نظیر ربط موضوعی آنها، اهمیت‏شان در پژوهش موردنظر، شهرت یا هویت پدیدآورنده، تازگی، شهرت ناشر، هزینه، بسامد استنادها و زمان لازم برای مکان‏یابی اطلاعات و منابع بستگی دارد. سایر عوامل مؤثر در این زمینه عبارتند از: غریزه، ماهیت استناد، توصیه همکاران، منتقدان و ویراستاران (–، 1387).

الگوی اطلاع‌یابی بلکین

الگوي بلكين بر اين فرضيه استوار است كه نياز به اطلاعات نتيجه «ناهمگوني در وضعيت علمي» يك فرد است. چون افراد نمي‌توانند آنچه را كه نمي‌دانند يا جايش خالي است به آساني بيان كنند. سؤال‌هايي كه طبق درخواست آنها به نظام‌هاي اطلاعاتي ارجاع مي‌شود، نمي‌تواند گوياي نيازهاي اطلاعاتي واقعي‌شان باشد. براي حل اين مشكل،‌بلكين توجه خود را بر عبارت بيان مسئله متمركز مي‌كند. يعني عبارتي كه افراد براي توصيف چگونگي پيدايش نياز اطلاعاتي از آن استفاده مي‌كنند. در اينجا، بلكين زمينه و عناصر موقعيتي نياز اطلاعاتي را در نظر داشته و در اين نكته با دروين هم عقيده بوده است كه پي بردن به موقعيت كاربر،‌ كليد حل معماست و پي بردن به «فاصله» (آنچه بلكين ناهمگوني مي‌نامد) حايز اهميت بسيار است. بلكين براي فهميدن اينكه كاربر چگونه مسئله خود را بيان مي‌كند، از رويكرد شناختي سود مي‌برد (–، 1385).

مرور

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است .