پایاننامه حقوق بین الملل حق توسعه جهان سوم

۱۵۰ هزار تومان ۱۱۵ هزار تومان
افزودن به سبد خرید

جهت خرید و دانلود پاياننامه حقوق بین الملل حق توسعه جهان سوم روی دکمه سفارش خرید یا ایمیل sellthesis@gmail.com در ارتباط باشید

دانلود پایان نامه ارشد حقوق


پايان‌نامه كارشناسي ارشد حقوق بین الملل حق توسعه و جهان سوم با عنایت به مقررات حقوق بین الملل اقتصادی


پاياننامه حقوق بین الملل حق توسعه جهان سوم


چکیده

در منظومه ی چندوجهیِ حقوق بشر، حقوق اقتصادی اجتماعی، مجموعه ای از حق های بشری است که در جهت رفع بی عدالتی های اجتماعی و اقتصادی به رسمیت شناخته شده است و برخورداری از آن مستلزم دخالت فعال دولت است. حق توسعه، به عنوان یک حق مندرج در صورت بندی حقوقیِ حقوق اقتصادی اجتماعی، جایگاهی بس تعیین کننده دارد زیرا حق توسعه، حق بشری است که دلالت بر فرآیندی همراه با عدالت و برابری دارد، فرآیندی که به تحقق یکایک حقوق بشر و تمامی آن ها با هم می انجامد؛ ازاین جهت می توان آن را حق بر حقوق نامید. فلذا شناخت ابعاد گوناگونش و ارزیابی مفهومی و عملی آن که در گرو تحلیل صورت بندی های اجتماعی و اقتصادی جامعه جهانی و بررسی تضادهای نیروهای اجتماعی و اقتصادی در شکل گیری و ظهور این حق می باشد امری ضروری خواهد بود. از طرفی ظهور منطقه بندی های جهانی (شمال و جنوب یا جهان توسعه یافته و درحال توسعه) و از سویی دیگر با بروز پدیده ی جهانی شدن و جهانی سازی و گسترش بین المللیِ فعالیت های اقتصادی، مالی، تولیدی و . موجب گشته که این حق با ابهام مواجه شود و برخوردهای متفاوت و اغلب متعارضی از سوی دولت ها در قبال تحقق آن انجام شود. با این اوصاف سؤالی که ذهن بسیاری از حقوق دانان را به خود مشغول ساخته است، این است که سرنوشت حق توسعه به عنوان خواست اصلی بسیاری از کشورهای جهان سوم، در مناسبات جدید جهانی با وجود مقررات و قواعد نوینِ حاکم بر روابط حقوقی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی چه خواهد بود؟ در این خصوص در فصل نخست، با دیدگاهی ماهیت نگر به مفهوم و روند شکل گیری حق توسعه در مناسبات بین المللی پرداختیم. سپس در فصل دوم به تبیین مفهومی اصطلاح جهان سوم می پردازیم و آن گاه در فصل آخر با نگاهی پیامدنگر، تحقق و اجرای حق توسعه در پرتوی مقررات حقوق بین الملل اقتصادی در کشورهای جهان سوم را بررسی می نماییم.

واژگان کلیدی: حق توسعه، جهان سوم، مقررات حقوق بین الملل اقتصادی، جهانی سازی، سازمان ملل متحد


فهرست مطالب

مقدمه                 1
فصل اول: ماهیت و مبانی حقوقی حق توسعه        10
بخش اول: محتوای حق توسعه              11
گفتار اول: مفهوم توسعه – رویکرد سیاسی            11
گفتار دوم: مفهوم توسعه – رویکرد اقتصادی            15
گفتار سوم: مفهوم توسعه – رویکرد حقوق بشری           19
بخش دوم: مبانی و زمینه های شکل گیری مفهوم حق توسعه        24
گفتار اول: اسناد بین المللی و منطقه ای             24
گفتار دوم: عملکرد نهادها و سازمان های بین المللی           33
گفتار سوم: تحول و تکامل تدریجی مفهوم حق توسعه          41
فصل دوم: تئوری سه جهان، تئوری جهانی سازی، راهکار یا مانع حقوقی برای حق توسعه                48
بخش اول: مبانی و زمینه های شکل گیری تئوری سه جهان و تئوری جهانی سازی    49
گفتار اول: تاریخچه ی شکل گیری تئوری سه جهان و تئوری جهانی سازی      49
گفتار دوم: مبانی نظری                55
گفتار سوم: مبانی عملی                61
بخش دوم: بررسی و تحلیل تئوری سه جهان و تئوری جهانی سازی در رابطه با حق توسعه  66
گفتار اول: تئوری سه جهان و حق توسعه            66
گفتار دوم: تئوری جهانی سازی و حق توسعه            69
گفتار سوم: تئوری حاکم در عمل              72
فصل سوم: اجرای حق توسعه در کشورهای جهان سوم و مقررات حقوق بین الملل اقتصادی                76
بخش اول: مبانی و زمینه های شکل گیری مقررات حقوق بین الملل اقتصادی     77
گفتار اول: تاریخچه ی مقررات حقوق بین الملل اقتصادی          77
گفتار دوم: اسناد بین المللی مرتبط با مقررات حقوق بین الملل اقتصادی       81
گفتار سوم: سازمان های بین المللی فعال در زمینه ی مقررات حقوق بین الملل اقتصادی    86
بخش دوم: بررسی اصول مقررات حقوق بین الملل اقتصادی و حق توسعه در سه جهان   93
گفتار اول: اصول مقررات حقوق بین الملل اقتصادی          93
گفتار دوم: اصول حق توسعه               99
گفتار سوم: شباهتها و تفاوتهای اصول حق توسعه و اصول مقررات حقوق بین الملل اقتصادی 106
بخش سوم: تحلیل رویارویی حق توسعه و مقررات حقوق بین الملل اقتصادی در سه جهان  110
گفتار اول: نگاهی به سیر تکامل حقوقی مقررات حقوق بین الملل اقتصادی      110
گفتار دوم: کارکرد متقابل حقوق بین الملل اقتصادی و حق توسعه در سه جهان     115
گفتار سوم: ارزیابی عملی تأثیر مقررات حقوق بین الملل اقتصادی بر حق توسعه در سه جهان   120
نتیجه گیری               128
پیشنهادات               132
منابع                 133


مبانی حقوقی حق توسعه

سال‌هاست که توسعه، مشکل عمده ی بشر می‌باشد و آمار‌های بین‌المللی نشان دهنده ی آن است که باوجود فعالیت‌ها و پیشرفت های گسترده ی بین‌المللی، هنوز تعداد زیادی از مردم جهان از ساده‌ترین امکانات معیشتی محرومند و استراتژی‌ها و اسناد بین‌المللی ‌در عمل نتوانسته‌ در زندگی آن‌ها تغییر اساسی و چشم گیری ایجاد کند. موضوع “توسعه” تا به حال عنوان هزاران کتاب، تک‏ نگاری، و مقاله ی علمی‏ بوده است و درواقع، مراحل توسعه و استراتژی‏های آن از جمله هدف‏های‏ اصلی عصر ما را تشکیل می‏دهد. حق توسعه به عنوان یک حق مسلم و قابل اجرای بشری، در حقیقت یک “فرآیند” است. فرآیندی که نسبت به همه ی حقوق بشر و آزادی های بنیادین به شیوه ای فراحقی به رسمیت شناخته شده است. این حق از دهه های 60 و 70 در ادبیات جهانی ملل متحد وارد شد. در راستای تبیین مفهوم حق توسعه، مجمع عمومی سازمان ملل قطعنامه های بسیاری تصویب کرده است.

محتوای حق توسعه

برخی از دانشمندان معتقدند هیچ تعریف قطعی از توسعه نمی توان ارائه داد، تنها می توان پیشنهاداتی درباره ی آنچه توسعه باید بر آن ها دلالت کند، ارائه نمود. ازاین رو ضرورت شناخت رهیافتی همه جانبه نسبت به توسعه، در سال های اخیر روشن شده است. در این راستا، مهم ترین مفاهیم توسعه را لفت ویک در کتاب خود در میان رویکردهای زیر استدلال می کند که به تعریف مختصری از آن ها می پردازیم:
– توسعه به مفهوم پیشرفت تاریخی: این ایده از قرن 18 به بعد، در ابعاد اجتماعی، اقتصادی و بعدها سیاسی خود را نمایان ساخته است. (Pollard, 1971, 60) در این تفکر تحولات مربوط به توسعه، اساساً فرآیندهای ناشی از اقدامات بشری پنداشته می شود.
– توسعه به مفهوم بهره برداری از منابع طبیعی: این مفهوم به دنبال استقلال مستعمرات در تأکید بر حق حاکمیت آنان بر منابع طبیعی خود ایجاد شد.
– توسعه به مفهوم پیشرفت برنامه ریزی شده ی اقتصادی- اجتماعی: منشأ این تفکر به سخنان ترومن، رئیس جمهور آمریکا در مورد انتقال تجربیات علمی از جهان توسعه یافته به جهان توسعه نیافته برمی گردد.
– توسعه به مفهوم تغییر ساختاری: در این معنا توسعه یعنی گذار از اقتصاد سنتی به اقتصاد مدرن صنعتی. (توماس، 1382، 63)

مفهوم توسعه، رویکرد سیاسی

جامعه شناسان علوم سیاسی، توسعه را وجهی از نوسازی به شمار می آورند که مهم ترین پیامد آن، تأسیس نهادهای سیاسی و اجتماعی می باشد. این گروه از اندیشمندان، توسعه را حرکتی به سوی یک فرآیند ارزشی می دانند که ممکن است در طی این فرآیند، ساختارهای سیاسی جامعه دچار تحولاتی شود.
اصطلاح “توسعه سیاسی” یک مفهوم سیاسی در علوم سیاسی است که امروزه اغلب از تحولات این مفهوم بحث می شود. عواملی که در ارتباط با طرح نظریه توسعه ی سیاسی مطرح بودند عبارتند

از: الف) دوقطبی بودن جهان ب) گسترش نفوذ سوسیالیست در جهان دوم ج) گسترش نهضت های آزادی بخش در مستعمرات د) ایجاد برخی سازمان های بین المللی مثل آنکتاد با هدف کاهش توان ابرقدرت ها.

مفهوم توسعه، رویکرد اقتصادی

فرآیندی از توسعه که در آن رشد تولیدات و خدمات، ارتقاء کیفیت زندگی، تعدیل در آمد و زدودن فقر، تأمین رفاه همگانی، قطع وابستگی های اقتصادی به کشورهای دیگر و انباشت سرمایه در داخل کشور، مورد بحث و بررسی قرار می گیرد، بعد اقتصادی توسعه می باشد.
برخی معتقدند: “توسعه ی اقتصادی و توسعه نیافتگی در واقع دو روی یک سکه هستند.” (Frank, 1971, 33) منظور این است که توسعه ی اقتصادی در جهان صنعتی، منجر به ایجاد شرایط توسعه نیافتگی در نقاط دیگر (در کشورهای درحال توسعه) شده است.

حق توسعه در اسناد بین المللی و منطقه ای

در حقوق بین الملل شناسایی حق توسعه عمدتاً از طریق اسناد سازمان ملل بوده است. اعلامیه جهانی حقوق بشر 1948 ، میثاقین حقوق مدنی سیاسی و حقوق اقتصادی فرهنگی 1966 و اعلامیه نظم نوین اقتصادی بین المللی 1974 از جمله اسنادی هستند که نقش مهمی در ظهور این حق داشتند.
– در بند 3 ماده ی 1 منشور سازمان ملل متحد، همکاری و همبستگی بین المللی، به عنوان اقداماتی که لازم است برای رسیدن به توسعه انجام شود، بیان شده است؛ (دولتشاه، 1385، 44) البته باید این اقدامات جنبه ی اجبار و تکلیف پیدا کند نه صرفاً کمکی خیرخواهانه باشد. همچنین مواد 55 و 56 منشور نیز به همکاری بین المللی برای رسیدن به توسعه اشاره دارد.
– برای رسیدن به مقصود ماده ی 1 منشور سازمان ملل متحد، مجمع در 1957، قطعنامه ی 1161 را تصویب کرد که توسعه ی اقتصادی و اجتماعی را از ابزارهای رسیدن به صلح، امنیت، پیشرفت اجتماعی، استانداردهای بهتر زندگی، حقوق بشر و آزادی های اساسی برای همه می داند. (D.Bunn, 2000, 1432)
– مجمع عمومی در سال 1962 “قطعنامه ی حاکمیت دائم مردم و ملت ها بر منابع و ثروت های طبیعی شان” را به رسمیت شناخت. هدف اصلی این قطعنامه توسعه ی اقتصادی کشورهای درحال توسعه و تازه استقلال یافته بود.

تئوری سه جهان و تئوری جهانی سازی راهکار حق توسعه

اگر جهانی سازی را، در یک تعریف کلی، به مجموعه فرآیندهایی اطلاق کنیم که به موجب آن مرزها کم رنگ شده و دولت‏ها به یکدیگر مرتبط و نزدیک می‏شوند و عواملی مثل گسترش سرمایه‏ داری در سطح جهانی، وابستگی متقابل، تبادل اطلاعات، تجارت جهانی، حقوق بشر، زبان انگلیسی، اینترنت و . از مبانی و ابزار اصلی آن باشد، حق توسعه به عنوان یکی از انواع حقوق بشر، در این بستر چه سرنوشتی خواهد داشت؟ اساساً تئوری جهانی سازی، چالشی عمیق برای حق توسعه به شمار خواهد رفت یا به فراگیر شدن و جهانشمولی این حق منجر خواهد شد؟ از طرفی شناسایی حق توسعه در گروی منطقه بندی های جهانی (شمال و جنوب، جهان توسعه یافته و درحال توسعه)، چگونه خواهد بود؟ آیا تئوری سه جهان و ایجاد کشورهای جهان سوم با توان اقتصادی ضعیف، در راستای تحقق حق توسعه، یک مانع به شمار خواهد رفت؟ یا طرح تئوری سه جهان و به دنبال آن ایجاد کشورهای جهان سوم، به پیشبرد و تحقق توسعه کمک می کند؟
در پاسخ با این پرسش ها و سؤالات دیگری از این دست، در این فصل ابتدا در بخش اول زمینه های شکل گیری و مبانی نظری و عملی تئوری سه جهان و تئوری جهانی سازی را بررسی خواهیم نمود.

مرور

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.